مكتب طباعة الكتب المساعدة التعليمية
266
موسوعة الإمام الحسين ( ع ) ( تاريخ امام حسين ع )
مولى له يقال له كرمان ، فلمّا بلغهم ذلك قالوا : أمّا أمان ابن سميّة ، فلا نريده ، وإنّا لنرجو أمانا خيرا من أمان ابن سميّة . « 1 » ابن كثير ، البداية والنّهاية ، 8 / 175 ( وروى ) أبو مخنف أنّه لمّا كاتب عمر بن سعد عبيد اللّه بن زياد في أمر الحسين عليه السّلام وكتب إليه على يدي شمر بن ذي الجوشن بمنازلة الحسين عليه السّلام ونزوله أو بعزله « 2 » وتولية شمر العمل ، قام عبد اللّه بن أبي المحلّ بن حزام بن خالد بن ربيعة بن عامر الوحيد وكانت عمّته أمّ البنين ، فطلب من عبيد اللّه كتابا بأمان العبّاس وإخوته ، وقام معه شمر في ذلك ، « 3 » فكتب أمانا وأعطاه لعبيد اللّه « 3 » ، فبعثه إلى العبّاس وإخوته مع مولى له يقال له : كزمان ،
--> ( 1 ) - آنگاه كه ابن زياد از مماطلهء ابن سعد در جنگ حسين عليه السّلام برنجيد وأو را مكتوب كرد وشمر بن ذي الجوشن را فرمان داد كه آن كتاب را مأخوذ دارد وبا لشكر خود به جانب كربلا روان شود ، جرير بن عبد اللّه بن مخلد الكلابي بر پاى خاست وگفت : « أيها الأمير ! مرا سخنى است اگر فرمان رود ، به عرض رسانم . » ابن زياد گفت : « بگوى تا چه دارى ؟ » گفت : « علي بن أبي طالب گاهى در كوفه سكون اختيار فرمود ، دختر عم مرا كه أم البنين نام داشت ، به حبالهء نكاح خويش درآورد واز وى چهار پسر متولد گشت . نخستين عبد اللّه ، دوم جعفر ، سه ديگر عباس ، چهارم عثمان واين هر چهار تن عمزادگان من باشند . اگر أجازت فرمايى ، ايشان را منشورى ( 1 ) رقم كنم وخط أمان فرستم واين بزرگ عطايى است كه در حق ما كرده باشى . » ابن زياد گفت : « ايشان را أمان دادم . صورت حال را رقم كن وبدبشان فرست تا از هول وهرب ( 2 ) برآسايند . جرير بن عبد اللّه بن مخلد اين صورت را نامه كرد وغلام خويش را كه عرفان نام داشت ، طلب نمود وگفت : « بايدت به تعجيل وتقريب به كربلا رفت واين نامه را به دست عبد اللّه وعباس وجعفر وعثمان داد ونگران باش كه جز از اين چهار تن ، كس از اين نامه آگاه نشود . » پس عرفان آن مكتوب را مأخوذ داشت وشتابزده طي طريق كرد وبه كربلا آمد وآن نامه را به عباس وبرادران داد . ايشان آن مكتوب را قرائت كردند وصورت حال را بدانستند . عرفان را گفتند : « باز شو وخال ما پسر عبد اللّه مخلد را از ما بگوى كه ما آن كس نيستيم كه دست در ذيل أمان پسر زياد زنيم . أمان خداوند قاهر غالب از بهر ما نيكوتر است . ما آن را خواهيم كه خداى خواهد . » لاجرم عرفان باز شد وآنچه شنيد ، مولاي خود را باز گفت . جرير بن عبد اللّه سخت بيازرد ، چه مىدانست كه در پايان كار ايشان عرضهء هلاك ودمار خواهند گشت . ( 1 ) . منشور : نامهء سلطان يا حاكم كه مهر وامضا نشده باشد . ( 2 ) . هرب « بروزن فرس » فرار . سپهر ، ناسخ التّواريخ سيّد الشّهدا عليه السّلام ، 2 / 209 - 210 ( 2 ) - [ لم يرد في ذخيرة الدّارين ] . ( 3 - 3 ) [ ذخيرة الدّارين : فكتب عبيد اللّه كتاب الأمان وأعطاه لعبد اللّه ] .